Miesięczne archiwum: Styczeń 2017

Opowiem Wam mój sen

Dead of Night/ U progu tajemnicy (1945)

u progu tajenicy

Architekt Walter Craig na zaproszenie Eliota Foley’a przybywa do domu na prowincji by opracować plan przebudowy budynku. Spotyka tam grupę jego znajomych, którzy akurat przybyli z wizytą. Co ciekawe wszyscy Ci ludzi byli bohaterami snu, który uporczywie dręczy architekta od dłuższego czasu. Gdy mężczyzna zwierza im się z tego faktu Ci jakby dla potwierdzenia jego nadnaturalnego doświadczenia opowiadają o swoich, podobnego rodzaju przeżyciach.

Dawno nie wrzucałam tu żadnego starocia. Urodzaj nowości jakoś na to nie pozwalał, ale szczerze mówiąc już zbrzydły mi te współczesne przeciętniaki i aby móc wreszcie ocenić jakiś film wyżej niż 50punktów nie miałam innego wyjścia jak tylko wrócić do tego, co lubię najbardziej, czyli, czarno-białych straszaków z pierwszej połowy XX wieku.

“U progu tajemnicy” jest utrzymany w popularnej konwencji antologii filmowej. Jest bodaj jednym z pierwszych filmów tego rodzaju. Składa się więc z kilku segmentów, stanowiących osobne historie i scalonych klamrą wątku głównego. W tym przypadku koszmaru sennego naszego architekta.

u progu tajenicy

Walter Craig wyśnił sobie spotkanie w domu Eliota Foley’a. Pamiętał ludzi, których nigdy wcześniej nie spotkał. Strapiony szukał wśród nich potwierdzenia autentyczności swoich dziwnych odczuć. To otworzyło kolejne filmowe wątki, czyli w gruncie rzeczy kolejne segmenty filmu.

Mamy tu sporą gromadę bohaterów z czego każdy, za wyjątkiem jednego, ma do opowiedzenia tajemniczą historię jakiej doświadczył. Napisałam, za wyjątkiem jednego – tym jednym, który nigdy nie odnotował niczego nadnaturalnego w swoim życiorysie jest poważny Pan psychoanalityk, który przez cały film będzie negował doświadczenia bohaterów, ‘sprowadzając ich na ziemię’.

Każda z filmowych nowelek zawartych w filmie ma swojego twórce. Pojawi się więc tu sporo znanych nazwisk, które nie da się ukryć stanowiły klucz do powodzenia tej misji.

Segmentów jest w sumie pięć, plus wątek scalający. Jeśli o mnie chodzi to najbardziej przypadła mi do gustu najprostsza z historii, traktująca o “Przyjęciu bożonarodzeniowym”, w którym uczestniczyła młoda dziewczyna, narratorka opowieści. Historia, jak wspomniałam, jest bardzo prosta i sprowadza się do spotkania z duchem małego chłopca zamordowanego przez krewną.

u progu tajenicy

Drugi równie udany co prosty fabularnie segment opowiada o “Nawiedzonym lustrze”. Pewna młoda małżonka sprezentowała swemu mężowi stare zwierciadło, które tak pechowo się złożyło, było kiedyś w posiadaniu człowiek ogarniętego obłędem. Temat znany i popularny w kinie grozy. I lubiany przeze mnie przeogromnie. Zbieram maniakalnie wszystkie stare lustra po targach starci, ale jak dotąd żadne nie spełniło moich nawiedzonych oczekiwań;)

u progu tajenicy

Ciekawie prezentuje się również “Kierowca karawanu” powstały w oparciu o opowiadanie E. F. Bensona, czy “Golfowa historia” w oparciu o opowiadanie H.G. Wellsa, któremu od dawna obiecuje, że przeczytam coś z jego twórczości.

Najdłuższym z segmentów był chyba ten dotyczący “Lalki brzuchomówcy”, poruszający popularny temat demonicznych lalek, które często mają zgubny wpływ na ich posiadaczy.

u progu tajenicy

Wszystkie historie uważam za jak najbardziej udane, są dość klasycznymi reprezentantami popularnych w dreszczowcach wątków. Wszystkie nakręcone sprawną ręką z dobrym aktorstwem i klimatem specyficznym dla kina tamtych czasów. Dla mnie pozycja jak najbardziej godna polecenia.

Moja ocena:

Straszność:2

Fabuła:8

Klimat:8

Napięcie:6

Zaskoczenie:7

Zabawa:9

Walory techniczne:8

Aktorstwo:8

Oryginalność:6

To coś:8

70/100

W skali brutalności: 0/10

Dziki lokator

Intruder/ Włamywacz (2016)

włamywacz

Elizabeth mieszka sama w domu na przedmieściach. Nie wie, że od dłuższego czasu ma w domu dzikiego lokatora o złych zamiarach.

“Włamywacz” jest kolejnym filmem z popularnego od dłuższego czasu nurtu home invasion. W przeciwieństwie do większości produkcji z tej kategorii w “Włamywaczu” nie mamy otwartego najazdu na chatę, raczej zagrywkę w stylu “Słodkich snów” kiedy to obcy niepostrzeżenie zakrada się do mieszkania niczego nieświadomej ofiary.

włamywacz

Oczywiście nie porównuje tych dwóch filmów, bo poziom jest nieporównywalny. O ile w “Słodkich snach” nieświadomość ofiary była uzasadniona – gość ją odurzał, o tyle w przypadku tej produkcji nie jesteśmy w stanie w żaden racjonalny sposób wytłumaczyć sobie jak to możliwe, że gościu popierdala Elizaberth po domu, zbliża się do niej, a ona nic nie wie. Nie widzi, nie słyszy – Pani muzyk o słuchu absolutnym.

Bohaterka raczej nie wzbudzi w nas ciepłych uczuć. Jest nudna jak flaki z olejem, ciągle tylko gada o swoim chłopaku, nawet przypadkowo poznanemu sąsiadowi. Całe szczęście, że na wstępie filmu obdarowano ją kotem, przynajmniej miałam komu kibicować.

włamywacz

Nasz antybohater o anonimowej tożsamości osiąga sufitowy poziom zajebistości. Ninja mogliby się od niego uczyć. Przemyka niepostrzeżenie, potrafi spędzić cała dobę na czatach w szafie,a gdy już poznamy jego tożsamość i dodamy dwa do dwóch okaże się, że posiada zdolność teleportacji albo potrafi być w dwóch miejscach jednocześnie. Nie szukajcie tu związku przyczynowo skutkowego, ani nawet zalążku logiki.

Powiem Wam, że nawet rozumiem założenie twórcy. Czyniąc z Elizabeth głuchą, ślepą i pozbawioną zmysłu powonienia i robiąc z tytułowego włamywacza ninje chciał nas wystrachać. Tak moi Drodzy, nawet w tej chwili ktoś może się czaić w Waszej szafie, a Wy nic nie kumacie. Ktoś po nocy głaszcze Was po policzku i szcza do zlewu, a wy nic nie wiecie. Nie wierzycie? Zapytajcie swojego kota.

Tak, to lichy film. Nakręcony za bańkę przez Pana scenografa na podstawie jego własnego scenariusza.

Moja ocena:

Straszność:1

Fabuła:4

Klimat:5

Napięcie:5

Zabawa:5

Zaskoczenie:4

Walory techniczne:4

Aktorstwo:4

Oryginalność:4

To coś:3

39/100

W skali brutalności:1/10

Trudne przypadki

Clinical (2017)

clinical

Dr. Jane Mathis psychiatra zajmująca się psychoterapią PTSD sama doświadcza traumy, gdy jedna z jej najmłodszych pacjentek atakuje ją w jej własnym domu. Po tym zdarzeniu kobieta długo dochodzi do siebie, aż wreszcie postanawia wrócić do pracy zawodowej. Wtedy na jej kanapie pojawia się nowy pacjent.

“Clinical” to kolejny twór Netflixa, a więc postanowiłam się z nim zapoznać. Drugim argumentem było nazwisko reżysera, który zwrócił moja uwagę swoim poprzednim filmem “Diabolical – który to jednak wśród polskiej widowni przeszedł raczej bez echa.

Liczyłam, że ponownie uda mi się obejrzeć coś oryginalnego fabularnie, z dobrym twistem i ciekawym finałem, jednak “Clinical” mimo swoich aspiracji do miana thrillera, czy nawet horroru psychologicznego nie spełnia oczekiwań jakie stawiam tym gatunkom. Przede wszystkim dlatego, że film jest mocno przewidywalny, mimo pewnego chaosu jaki wkrada się w scenariusz. Widać, że dołożono starań, żeby jak najwięcej rzeczy umknęło uwadze widza, ale jednocześnie zapomniano o tym, że dobry pomysł to podstawa i żadne zabiegi nie uratują filmu jeśli pomysł jest tylko przeciętny.

Główną bohaterką jest Pani doktor, a jakże, zajmująca się pomocą psychologiczną osobom doświadczającym traumy. Zespół strasu pourazowego nie jedno ma oblicze i tak naprawdę ciężko znaleźć tu uniwersalną drogę wsparcia. Jane będzie miała okazję przekonać się o tym.

clinical

clinical

Pojawia się tu też mała antybohaterka. Z kontekstu możemy wywnioskować dość szybko, zanim zostanie to potwierdzone, że była molestowana. Okoliczność tych zdarzeń jasno nasuwają wniosek ad. sprawcy. To pierwsza rzecz z którą twórcy się przeliczyli. Miał być szok, a zamiast tego oczywista oczywistość.

Druga rzecz to sposób w jaki wprowadzono do akcji drugiego antybohatera. Umiecie dodać dwa do dwóch? Z pewnością, szybko wszystko stanie się dla Was jasne. Dorzućmy do tego jeszcze parę ogranych motywów i mamy całą fabułę “Clinical”.

Jeśli jesteście już po seansie z tym filmem, możecie stwierdzić: No, przecież nie był zły.

No, nie był, ale nie był też dobry. Przeciętna produkcja, którą dobrze się ogląda zwłaszcza jeśli nie ma się dużych oczekiwań. Nie spotkamy tu żadnej wybitnej kreacji aktorskiej, którą warto byłoby pochwalić, więc reasumując, mamy tu film przeciętny. Przeciętnie nakręcony z przeciętnego pomysłu. Tyle.

Moja ocena:

Straszność:1

Fabuła:6

Klimat:5

Napięcie:5

Zabawa:7

Zaskoczenie:5

Walory techniczne:6

Aktorstwo:6

Oryginalność:4

to coś:5

50/100

W skali brutalności:1/10

Na pohybel

Scherzo Diabolico (2015)

scherzo diabolico

Aram , od lat pracuje w tej same firmie próżno wyczekując awansu. Naciski ze strony żony i osobiste niespełnienie wpędzają go w coraz większą desperację. W końcu zaczyna w nim dojrzewać pomysł, jak w bezkrwawy sposób pozbyć się szefa i zająć jego miejsce. Mężczyzna porywa jego nastoletnią córkę. W tej sytuacji szef Arama jest zmuszony sam zrezygnować by skupić się na poszukiwaniach. Chwilę po tym jak Aram dostaje upragnione stanowisko, wypuszcza Anabelle. Nie wie jednak co z jej psychiką zrobiła trauma porwania.

“Serzo Diabolico” to nowy horror Adriana Garci Bogliano, twórcy takich obrazów jak “Nadchodzi diabeł“, czy “Późne fazy człowieczeństwa“. Styl tego reżysera odbiega od przeciętności, choć niekiedy można by się zastanawiać, w którą stronę? O ile “Późne fazy człowieczeństwa” były bardzo dopracowanym filmem, a o tyle ustępowały klimatem bardziej chaotycznemu “Nadchodzi diabeł”. Moje specyficzne upodoba sprawiają, że szukam dziwności i tym razem udało mi się ją znaleźć w “Serco Diabolico”, choć nie jest to najdziwniejszy film jaki oglądałam w ubiegły weekend, ale o tym innym razem.

Pojawiają się tu elementy czarnego humoru, co w wykonaniu tego właśnie reżysera bardzo trafiają w mój gust. Pojawia się też groza, co oczywiste, ale nie jest to typowy straszak. Tu niepokój może wzbudzić bardziej sam kontekst sytuacyjny niż konkretne wydarzenia i sceny, choć nie powiem, im bliżej finału tym twórca bardziej sobie folguje, aż zobaczymy jedno z bardziej udanych ujęć odstrzelonej głowy.

Głównym bohaterem i antybohaterem, można rzec, jest Aram, facet w średnim wieku, sumienny pracownik, wierny mąż i oddany ojciec rodziny. Mimo tej życiowej przyzwoitości nie może odnotować zbyt wielu życiowych sukcesów. Żona jazgocze, że za mało zarabia i za późno wraca do domu- pewnie ją zdradza, szef poklepuje po ramieniu ale podwyżki ani ani.

scherzo diabolico

Jego kręgosłup moralny zaczyna coraz bardziej się uginać, aż wpada na genialny pomysł. Realizuje go jednocześnie pozwalając sobie na coraz więcej niegodziwości. Zwrócicie na to uwagę przy okazji oglądania filmu. Dopiero wtedy, gdy zmienia się w zupełnie innego człowieka, gorszą wersję siebie, zaczyna sprzyjać mu fortuna. Dopuścił się przestępstwa, zostaje ono nagrodzone awansem, zdradza żonę, ale unika wszelkich podejrzeń bo zasypuje ją forsą i tak dalej i tak dalej.

scherzo diabolico

Można by uznać, że to przestroga dla dobrodusznych frajerów, ale… karma wraca. W jaki sposób? Wystarczy spojrzeć na filmowy plakat.

Jak dla mnie “Scherzo Diabolico” jest filmem całkiem udanym. Lubię klimat produkcji tego meksykańskiego reżysera, kupuje go. Podoba mi się podstępna dziwność i prostota wykonania.

Moja ocena:

Straszność: 2

Fabuła:7

Klimat:7

Napięcie:6

Zabawa:7

Zaskoczenie:4

Walory techniczne:7

Aktorstwo:7

oryginalność:6

To coś:7

60/100

W skali brutalności:2/10

Ponownie z Lovecraftem

Przyszła na Sarnath zagłada.

Opowieści niesamowite i fantastyczne – H.P. Lovecraft

przyszła na sarnath zagładalovecraft

“Przyszyła na Sarnath zagłada. Opowieści niesamowite i fantastyczne” to drugi po “Zgrozie w Dunwich” zbiór opowiadań Lovecrafta wydany w polskim przekładzie Macieja Plazy przez wydawnictwo Vesper.

Gdybym miała porównać obydwa zbiory, wybrać ten który przypadł mi do gustu bardziej, chyba postawiłabym na młodsze wydawnictwo, czyli “Przyszła na Sarnach zagłada” – czyli ten, o którym dziś będzie mowa.

Wiem, że “Zgroza w Dunwich” zawierała takie ‘przeboje’ jak “Zew Cthulhu” czy w “W górach szaleństwa”, ale jak wspomniałam przy jego recenzji, jeśli chodzi o Lovecrafta zdecydowanie wolę jego krótsze opowiadania, no może po za “Ku nieznanemu Kadath…”, które jest jedynym najdłuższym opowiadaniem w zbiorze “Przeszyła na Sarnath zagłada”.

W tej publikacji znajdują się praktyczne same krótsze historie. Niekiedy ich stronice można zliczyć na palcach jednej ręki, ale to właśnie je uważam, za najbardziej godne pochwały w twórczości pisarza.

Nie sztuką jest napisać długaśne tomisko i znaleźć w nim miejsce na ciekawą historię i dużą dawkę grozy. Sztuką jest zrobić to wszytko na bardzie ograniczonej przestrzeni.

Zbiór otwiera właśnie taka krótka opowieść. Nosi ona tytuł “Grobowiec” i jest jak to zwykle u Lovecrafta bywa opowieścią o szaleństwie. Mamy tu bohatera, który zza murów zakładu psychiatrycznego wspomina swoje młode lata, czas kiedy zaczęła w nim kiełkować obsesja na punkcie pewnego grobowca. “Polaris”, czyli opowieść o gwieździe polarnej, jest chyba rekordzistą w krótkiej formie. Podobnie krótką, oniryczna wyprawą jest “Biały statek”.

W książce znajdziecie nawet całą mapę krain które zwiedzają w snach bohaterzy kolejnych opowiadań.

przyszła na sarnath zagładalovecraft

Lovecraft często zwykł pisać o zapomnianych przez ludzi miastach, zepchniętych z ich świadomości, którą odwiedzić można tylko we śnie. Porusza tu często motyw zagłady takich miejsc i tu dobrym przykładem jest opowiadanie tytułowe, krótkie acz niezwykle klimatyczne “Przyszła na Sarnath zagłada”.

Niezwykły mrok bije od “Zeznania Randolpha Cartera”, to opowiadanie jest doskonałym przykładem na to jak Lovecraft potrafił skonsolidować ogrom grozy w krótkiej treści.

“Rycina w starym domu” to jeden z moich faworytów w tym zbiorze. Opowieść o … rycinie. Tak, rycinie niezwykłej, której widok potrafi wzbudzić w człowieku mroczne instynkty .

Z pośród dominujących w tym zbiorze opowiadań osnutych oniryczną mgłą astralnych podróży najbardziej wyróżniają się dwa reprezentujące inny styl: “Reanimator Herbert West” i “Coś na progu”.

To moi zwycięzcy jeśli miałbym typować perełki całego zbioru. Mają podobną narrację. Stanowią utrzymaną w pierwszej osobie relacje z wydarzeń, których głównymi bohaterami, albo antybohaterami byli przyjaciele owych narratorów. “Reanimatora” znają chyba wszyscy za sprawą jego przełożenia na ekran. Dla mnie stanowi on niejako hołd dla nieśmiertelnego “Frankensteina”. Zawiera bliźniacze wątki, jednak Lovecraft odważniej wziął się za bary z grozą niż zrobiła to Shelley, nie umniejszając jej przy tym.

“Coś na progu”, które zamyka zbiór jest doskonałym zwieńczeniem wszystkich Lovecraft’owskich motywów, jakie lubię najbardziej. Tajemnica, obłęd, trochę ohydy, pradawne moce i czarny charakter zbyt groźny byśmy mogli go poznać osobiście, ale na tyle silny by zdominować całą opowieść.

Na podium mam więc jeszcze jedno miejsce i poświęcę je… sztuce. “Model Pickmana” można przyrównać do “Ryciny w starym domu”, bo znowuż mamy tu przykład silnego oddziaływania sztuki na człowieka, z tym że w tym przypadku, sztuka ta faktycznie odżywa.

Nie sposób mówić szerzej o wszystkich opowiadaniach w zbiorze, jest ich bowiem z górką ponad dwadzieścia. Pominęłam jedno z najdłuższych, czyli “Ku nienznanemu Kadath…”, bo miałam już okazję o nim pisać, o tu.

Wydanie nie różni się od starszego, “Zgrozy w Dunwich”, jeśli chodzi o estetykę podania. Wypada równie bajecznie. Tłumacz ten sam więc, bez zarzutów. Treść ponownie zdobią fantasmagoryczne ilustracje, a jak Wam nie szkoda grosza to dostępne jest wydanie w twardej oprawie.

Lovecraft to skarb dla wszystkich ceniących literaturę grozy. Wiem, że niektórym wydaje się zbyt przestarzały, tak słyszałam takie herezje, albo zbyt rozwlekły, ale tym bardziej będę Wam podsuwać ten właśnie zbiór opowiadań, spróbujcie, a na pewno do niego wrócicie.

Moja ocena:9/10

Za książkę dziękuję wydawnictwu Vesper:


vesper